Cern Deneyi Hakkında Bilmediğiniz 4 Şey

Kabul edin veya etmeyin Hadron Çarpıştırıcısı tüm zamanların en büyük bilimsel deneylerinden biri.


Tam tamına 10 milyar dolara mal olan projedir. CERN'de 2008 yılında devreye girip yüksek enerjili parçacık fiziği deneyleri yapılmasına imkân verecek bir projedir. İsviçre - Fransa sınırında, daha önceden kullanılmış olan yerin 100m altındaki çevresi 27 km uzunluğunda olan LEP tünelinde kurulmuştur. Tünel İsviçre ve Fransa sınırının altında her iki ülkenin topraklarına girmektedir. Tünelin içinde 10 bin bilimadamı ve mühendis çalışmıştır. Tünelin çapı 3,8 metredir. Dairesel bir hızlandırıcı - çarpıştırıcı olan LHC, öncelikli olarak protonları ilave olarak da kurşun (Pb) iyonlarını ışık hızı'na çok yakın bir hıza ulaştıracak sonra da deneylerin merkezlerinde çarpıştıracaktır.

Dünyanın merakla beklediği gün, Eylül 2008’di. Büyük Hadron Çarpıştırıcısı, dünyanın gözleri önünde deneyine başladı. Ancak deney, mıknatıslarda gerçekleşen bir arıza nedeniyle durduruldu. 8 milyar dolar harcanan ve 15 yıl süren araştırmalar, ertelendi. Daha sonra CERN’den yapılan açıklamada deneyin Aralık ayında yapılacağı söylendi.

Bunlar sürerken bir şok gelişme daha yaşandı. CERN’de çalışan nükleer fizikçi bilim adamı El Kaide militanlarıyla bağlantısı olduğu şüphesiyle tutuklandı.

Dünyanın en büyük parçacık fiziği araştırma laboratuvarı CERN’de nükleer fizikci olan bir bilim adamı, Cezayir’deki El Kaide militanlarıyla bağlantısı olduğu iddiasıyla Fransa’da tutuklandı. Fransız yetkililer, bilim adamının, Lyon’un 33 kilometre güneyindeki Vienne kentinde El Kaide bağlantısı iddiasıyla tutuklanan iki erkek kardeşten biri olduğunu açıkladı. Polis, bir Fransız yargıcın terörist bağlantıdan kuşku duyarak başlattığı soruşturma çerçevesinde tutuklanan kardeşlerin, 25 ve 32 yaşlarında Fransız vatandaşı olduklarını bildirdi.

2009'un Kasım veya Aralık ayı içerisinde tekrar deneylere başlayacağı belirtilen Hadron için bizde AskMen olarak 5 bilinmeyen şeye bir göz atalım dedik.

1- Hadron Çarpıştırıcısı dış uzaydan bile daha düşük bir soğuklukta tutuluyor

Hadron için dünyanın en büyük derin dondurucusu diyebiliriz.

Protonların hareket ettirmek için devasa bir mıknatıs alanı kullanılıyor. Bu mıknatısları soğutmak içinse sıvı hidrojen ve süper akışkan helyum kullanılıyor. Bu sistem sayesinde -271.3 derecelik bir soğukluk elde diliyor. Bu soğukluk -270 derecelik dış uzaydan daha fazla.