Prostat büyümesine karşın tıpta son tedavi yöntemleri neler?
İyi huylu prostat büyümesi yaşlanan erkeğin hastalığıdır. Her normal erkek bu hastalığa yakalanma riskini taşır. İyi huylu prostat büyümesi (Benin prostat hiperplazisi, BPH) teknik olarak prostattaki mikroskobik değişimleri anlatır. Prostattaki bu büyüme kanserin aksine selim niteliklidir ve hücrelerin aşırı çoğalmasıyla karakterizedir.
40 yaşlarında erkeklerde vücuttaki hormonal değişikliklere bağlı olarak prostatta ortaya çıkan hücresel farklılaşmalar prostat içerisinde adenom adı verilen bir dokunun gelişmesine yol açar. Bu durum aslında hemen tüm erkeklerde meydana gelir. Buradaki sorun prostatın üretraya (idrarı mesaneden dışarı taşıyan kanal) çok yakın olması nedeniyle, prostat büyümesinde idrar kanalına baskı meydana gelmesidir. Bu da can sıkıcı idrar problemlerine neden olur. Yine de BPH erkeklerin ancak 1/3'ünde tedavi gerektirecek ölçüde tıkanıklığa yol açar.
Nedeni hormonlar ve yaş
İyi huylu prostat büyümesinin neden kaynaklandığı tam olarak bilinmiyor ancak hormonların önemli etkileri olduğu düşünülüyor. Yine yaşlanma BPH'ın bir diğer önemli nedenidir. bu hastalığın görülme sıklığı yaşla birlikte artar. 40 yaşındaki erkeklerin %20'sinde, 60 yaşındaki erkeklerin %60'ında, 80 yaşındaki erkeklerin %90'nında değişen oranlarda prostat büyümesi vardır. Ailesinde prostat büyümesi olan erkeklerin bu hastalığa daha sık yakalandıkları da gözlemlenmiştir.
İyi huylu prostat büyümesi kanser değildir. Ancak hayat kalitesini olumsuz yönde etkileyen ciddi bir sağlık sorunudur.
Bu şikayetlere dikkat!
İyi huylu prostat büyümesi (BPH) prostatta büyümeye dolayısıyla alt idrar yolu semptomlarına ve mesane çıkışında tıkanıklığa neden olur.
•İdrar akımında zayıflama
•İdrara başlamada zorluk
•Kesik kesik idrar yapma
•İşeme sonrasında damla damla idrar gelmesi
•Sık idrara çıkma ve acil işeme ihtiyacı
•Geceleri idrara çıkmada artış
•Mesanenin tam boşalmadığı hissi
BPH belirtilerine benzer belirtiler mesane taşı, enfeksiyon, diyabet, nörolojik problemler, prostatit veya prostat kanserinde de görülebilmektedir. Belirtiler yıllar içinde yavaş yavaş geliştiğinden, ciddi tıkanıklığı olan hastalar bile bazen bu durumu normal olarak kabul edebilirler, yani duruma adapte olurlar. Ancak prostat büyümesi semptomlarına dayanabilme derecesi kişiden kişiye değişir.
Eğer idrar şikayetleriniz hayat kalitenizi düşürüyorsa tedavi görmek için mutlaka doktorunuza başvurmalısınız. Problemi ne kadar görmezden gelirseniz o kadar risk altına giriyorsunzu demektir.
Tanısı nasıl konacak?
Doktorunuz sizi dikkatli bir tıbbi incelemeye tutacak, diyabet, Parkinson hastalığı, kalp krizi gibi semptomları elemek için medikal ve cerrahi yönden hastalık öyküsünü dikkatli bir şekilde dinleyecektir. Elle yapılan rektal muayenin de dahil olduğu fiziksel kontrollerle prostatın büyüklüğünü ölçecek, prostat kanseri ya da prostatit ayrımını yapacaktır. Daha sonra Prostat antijenlerinizin ne kadar yükseldiğini görmek için PSA testi isteyecektir.
İdrar tahlili de mesane kanseri, prostat enfeksiyonu ve idrar yolu enfeksiyonlarının ortaya çıkarılması açısından gereklidir. Prostata bağlı şikayetlerin ne kadar şiddetli olduğunun anlaşılmasında ve idrar akımı göstermek için üroflowmetri ve PVR teknikleri kullanılır. Ultrason da ayrıntılı bilgi için son derece önemli bir tetkiktir.
Şüpheli durumlarda örneğin hastanın kanaması varsa sistoskopi yani idrar yollarının endoskop ile görüntülenmesine de başvurulabilir.
Özetlersek, prostatın iyi huylu büyümesinde aşağıdaki tanı yöntemleri kullanılır:
*Prostatın elle incelenmesi için rektal muayene (tuşe)
*PSA isimli kan tahlili
*İdrar tahlili
*Saniyedeki idrar akım hızı (uroflowmetri) + PVR (idrar yaptıktan sonra mesanede kalan idrar miktarı) belirlenmesi
*Urogenital ultrasonografi
YORUM